Almanca Akkusativ: der, den ve belirtme hali
A1 seviyesi
Almanca Akkusativ (belirtme hali) ne zaman kullanılır? der → den, ein → einen değişimi, edatlar ve örnek cümleler, Türkçe -i ekiyle karşılaştırmalı.
Akkusativ, Almancada "kimi?" ve "neyi?" sorularına cevap veren haldir. Türkçedeki belirtme hali (-ı, -i, -u, -ü) ile benzer iş görür, ama bir fark vardır: Almancada neredeyse hiçbir artikel değişmez. Değişen tek şey eril artikeldir.
Türkçe konuşanlar için neden zor?
Türkçede belirtme eki yalnızca belirli nesnede gelir: "Kitabı okuyorum" ama "Kitap okuyorum". Almancada ise nesne ne olursa olsun, eril isimse artikel değişir: Ich lese den Roman. ama Ich lese einen Roman. ("Bir roman okuyorum" cümlesinde Türkçe ek yok, Almanca ek var.) Yani Türkçe sezgin "ek yok, hal yok" der, ama Almanca "belirsiz de olsa eril isim Akkusativ alır" der.
- Yalnızca eril değişir. Dişil, nötr ve çoğul Nominativ ile aynı kalır: die Frau, das Kind, die Kinder.
- Fiil hali belirler. Türkçe ek, nesne belirliyse otomatik gelir. Almancada hangi fiilin Akkusativ istediğini fiille birlikte öğrenirsin: sehen, haben, kaufen, lieben, brauchen.
- Kelime sırası serbest ama hal kaybolmaz. Türkçe gibi Almancada da nesneyi başa alabilirsin: Den Hund sieht der Mann. (Köpeği adam görüyor.) Burada özneyi artikelinden tanırsın: der Mann Nominativ, den Hund Akkusativ.
- Bazı fiillerin kalıbı Türkçeden farklı. "Otobüsü bekliyorum" Almancada Ich warte auf den Bus. olur. warten auf + Akkusativ bir kalıptır, Türkçedeki ek gibi düşünme.
Artikel tablosu
| Eril | Dişil | Nötr | Çoğul | |
|---|---|---|---|---|
| Nominativ (özne) | der | die | das | die |
| Akkusativ (nesne) | den | die | das | die |
| Nominativ, belirsiz | ein | eine | ein | keine |
| Akkusativ, belirsiz | einen | eine | ein | keine |
Kişi zamirlerinde de aynı değişim var: er → ihn, ich → mich, du → dich, wir → uns. Bu zamirler için kişi zamirleri sayfasındaki tabloya bak.
Akkusativ ne zaman gelir?
- Doğrudan nesnede: Ich sehe den Mann. (Adamı görüyorum.) Wir kaufen die Lampe. (Lambayı alıyoruz.) Er hat einen Bruder. (Bir erkek kardeşi var.)
- Bazı edatlardan sonra: für (için), durch (içinden), gegen (karşı), ohne (-sız), um (etrafında). Örnek: Das Geschenk ist für den Lehrer. (Hediye öğretmen için.) Ohne den Hund gehe ich nicht. (Köpek olmadan gitmem.)
Örnek cümleler
- Ich habe einen Hund. (Bir köpeğim var.)
- Sie liebt den Sommer. (O (kadın) yazı seviyor.)
- Ich brauche einen Stift. (Bir kaleme ihtiyacım var.)
- Er hat keinen Bruder. (Erkek kardeşi yok.)
- Wir sehen den Film heute Abend. (Filmi bu akşam izliyoruz.)
- Kennst du den Lehrer? (Öğretmeni tanıyor musun?)
Pratik ipucu: Cümlede fiili bul, sonra "kimi? neyi?" diye sor. Cevap eril bir isimse artikel -n ile biter: der → den, ein → einen. Dişil, nötr ve çoğulda hiçbir şey değiştirme.
Sık sorulan sorular
Almanca Akkusativ ile Türkçe belirtme hali aynı şey mi?
Benzer ama aynı değil. Türkçede belirtme eki yalnızca belirli nesnede gelir (kitabı okuyorum, ama kitap okuyorum). Almancada eril bir nesne belirli ya da belirsiz olsun Akkusativ alır: den Roman, einen Roman. Ayrıca bazı fiillerde Türkçe ve Almanca farklı hal ister, bu yüzden fiili hal bilgisiyle birlikte öğren.
Almancada der ne zaman den olur?
Eril bir isim doğrudan nesne olduğunda, ya da für, durch, gegen, ohne, um edatlarından sonra gelirse der den olur, ein de einen olur. Dişil, nötr ve çoğul artikeller değişmez: die Frau, das Kind, die Kinder aynı kalır. Örnek: Ich sehe den Mann ama Ich sehe die Frau.
Akkusativ gerektiren fiiller hangileri?
A1 seviyesinde en sık kullanılanlar şunlardır: haben (sahip olmak), sehen (görmek), kaufen (satın almak), lieben (sevmek), brauchen (ihtiyacı olmak), kennen (tanımak), essen (yemek), trinken (içmek). Bu fiillerden sonra gelen nesne Akkusativ'de olur: Ich trinke den Kaffee.
Akkusativ'de kelime sırası değişirse hangisi özne olur?
Hangisinin özne olduğunu artikel gösterir. Den Hund sieht der Mann cümlesinde den Hund Akkusativ (nesne) ve der Mann Nominativ (özne) olduğu için adam köpeği görüyor demektir. Dişil ve nötr isimlerde artikel aynı kaldığı için bu ayrım yalnızca eril isimlerde net görünür.
Son güncelleme: